CİLT

Yapılan arkeolojik kazılara göre, genel bir metnin günümüz şekli gibi bağlanıp kitap halini alma tarihi beş bin yıl kadar geriye gitmektedir. Yazı metnini bir araya getirme, bağlama, yapıştırma ve kaplama teknikleri çok fazla değişmemekle birlikte kullanılan araç-gereç ile malzemede ve buna bağlı olarak da süslemede dönemine uygun değişiklikler görülmektedir. Bu değişiklikler, özellikle kitap yazımı ve basımının artması sonucu ciltçilik zanaatı yanında, ciltlenmeye ihtiyaç duyan kitap sayısının artması ve işin endüstriyel bir hal alması sonucuyla üretim artmasını sağlayıp, kitap toplama merakı olan kişilerin de çoğalmasına vesile olmuştur.

 

Koleksiyon yapma, biriktirme işi çok eski bir gelenektir. Bu gelenek daha çok devlet kurumlarının ve ekonomik güçleri olan kişilerin etrafında şekillenmiştir. Bir süre sonra ekonomik düzeyin gelişmesi ile sadece isteğe bağlı ve kitap koleksiyonerleri için özel kitap ciltleyen ciltçilerin artmasını sağlamıştır.

 

Kitap süsleyen ve ciltleyen ustalar, özel atölyelerde kitap tutkunlarının, koleksiyonerlerin istek ve arzusuna göre veya kendi sanat anlayışına uygun süsleme icra eder ve bu çalışmalarını zevk sahiplerine sunar.

 

İslam medeniyeti ve sanat kültürünün kitaba verdiği önemden dolayı, “Kitap Sanatları” adı verilen bir sahanın doğmasına ve İslam medeniyetinde çok derin etkiler bırakan sanatçıların gelişmesine olanak sağlanmıştır.

 

Son on yılda ülkemizde kitap sanatlarına verilen güçlü destekler sonucu birçok sanat dalında geleceği parlak kişiler, bahsi geçen sanatlara katkı ve hizmetlerini sanat ortamlarına taşımaktadırlar.

 

Klasik cilt sanatımızda ise son yıllarda birçok kurum, kuruluş ve vakıflar aracılığıyla, kısmî kurslar ya da uzun süreli kurs ve eğitimlerle, gençlerimizin bu sanat alanına olan ilgilerini ve bilgilerini arttırmak gayesiyle desteklerine devam etmekteler.

 

Son birkaç yıldır yapılan klasik cilt yarışmalarına olan ilginin giderek artması, yukarıda bahsettiğim katkıların ne kadar yerinde olduğunu göstermektedir.

 

Geleneksel sanatlarımıza ve diğer sanat dallarına verilen destekler sayesinde hem gençlerimize hem de ülke kardeşliğimize ve bütünlüğümüze katkılarının çok büyük olduğu inancında olup, sanatı destekleyen tüm kurum, kuruluş ve vakıflara kendi adıma teşekkürü bir borç bilirim.

 

Gürcan Mavili

Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

Öğretim Görevlisi